Kupowanie przez internet może być wygodne i bezpieczne, jeśli trzymasz się kilku podstawowych zasad. W tym artykule pokazujemy, jak chronić się przed oszustami, jak bezpiecznie płacić i na co uważać przy kodach BLIK oraz linkach do „płatności”.
1. Jak sprawdzić sprzedającego
Zanim cokolwiek kupisz, zawsze sprawdź, z kim masz do czynienia:
Sprawdź profil
Zobacz historię sprzedającego, jego oceny i liczbę udanych transakcji.
Spotkanie osobiste
Jeśli to możliwe, wybierz odbiór osobisty w miejscu publicznym.
Komunikacja
Zwracaj uwagę na sposób komunikacji — podejrzane zachowanie to sygnał ostrzegawczy. Rozmawiaj na czacie serwisu, a nie przez WhatsApp czy SMS na prośbę nieznajomego.
2. Dokładnie obejrzyj przedmiot
Przed zakupem dokładnie sprawdź, co kupujesz:
- Obejrzyj wszystkie zdjęcia przedmiotu
- Przeczytaj cały opis, łącznie z informacjami o stanie
- Dopytaj o szczegóły, jeśli masz jakiekolwiek wątpliwości
- Poproś o dodatkowe zdjęcia, jeśli to potrzebne — np. z kartką z dzisiejszą datą, co potwierdza, że sprzedający naprawdę ma przedmiot
3. Jak bezpiecznie zapłacić za zakupy z ogłoszenia
Wybór właściwej metody płatności to podstawa twojego bezpieczeństwa:
Odbiór osobisty
Najbezpieczniejsza metoda — oglądasz przedmiot i płacisz na miejscu, gotówką albo przelewem na telefon BLIK przy sprzedającym.
Przelew bankowy
Tylko u sprawdzonych sprzedających. Pamiętaj, że wysłanego przelewu — także BLIK na telefon — zwykle nie da się cofnąć.
Za pobraniem
Płacisz dopiero przy odbiorze paczki (Poczta Polska, InPost, DPD i inni przewoźnicy). Zwykle jednak płacisz, zanim zajrzysz do środka.
Uważaj na przedpłaty
Nigdy nie płać z góry, jeśli nie masz pewności, że sprzedający jest wiarygodny.
4. Oszustwa na BLIK i fałszywe linki do płatności
Te sztuczki oszustów spotkasz w serwisach ogłoszeniowych najczęściej:
- Fałszywy link „do odbioru pieniędzy”: „Kupujący” pisze, że już zapłacił albo zamówił kuriera, i przysyła link do strony udającej OLX, InPost, DPD czy bank. Strona prosi o dane karty albo logowanie do bankowości, a chwilę później pieniądze znikają z konta. Żeby otrzymać pieniądze, nigdy nie musisz podawać danych karty ani logować się do banku przez link.
- Fałszywa płatność za przesyłkę: „Sprzedający” wysyła link do rzekomej bezpiecznej płatności lub dostawy. Płać tylko w serwisach, które sam otworzysz, a nie przez link z wiadomości.
- Kod BLIK „dla znajomego”: Ktoś — często z przejętego konta na Messengerze — prosi o kod BLIK albo szybką „pożyczkę”. Kod BLIK działa jak gotówka: nie podawaj go nikomu i zawsze czytaj w aplikacji banku, co dokładnie zatwierdzasz.
- Rozmowa poza serwisem: Prośba o przejście na WhatsApp lub SMS to często pierwszy krok do wysłania fałszywego linku.
- Adres strony: Zanim cokolwiek wpiszesz, sprawdź adres w pasku przeglądarki. Fałszywe strony mają adresy łudząco podobne do prawdziwych.
5. Jak rozpoznać oszustwo — sygnały ostrzegawcze
Naucz się rozpoznawać sygnały, które mogą wskazywać na oszustwo:
- Cena podejrzanie niska w porównaniu z rynkową
- Presja na szybką płatność
- Sprzedający unika spotkania osobistego
- Niepełne lub podejrzane informacje w ogłoszeniu
- Prośba o płatność lub kontakt poza serwisem
- Link do „płatności” albo „odbioru pieniędzy” przysłany w wiadomości
6. Korzystaj z funkcji ochronnych NABÍZ.pl
NABÍZ.pl ma kilka funkcji, które cię chronią:
Szyfrowana komunikacja
Wszystkie wiadomości są szyfrowane i bezpieczne.
Moderacja ogłoszeń
Wszystkie ogłoszenia są sprawdzane przed publikacją.
Zgłaszanie problemów
Jeśli trafisz na podejrzane ogłoszenie, możesz je zgłosić.
Weryfikacja użytkowników
Część użytkowników ma zweryfikowane konta.
Ważne: gdzie zgłosić oszustwo
Jeśli trafisz na podejrzane ogłoszenie albo podejrzewasz oszustwo, od razu je zgłoś — na NABÍZ.pl przez opcję zgłoszenia ogłoszenia lub formularz kontaktowy. Chronisz w ten sposób nie tylko siebie, ale też innych użytkowników.
Jeśli ktoś wyłudził od ciebie dane karty lub pieniądze, natychmiast skontaktuj się ze swoim bankiem i zablokuj kartę albo dostęp do konta. Oszustwo zgłoś na policji, a fałszywą stronę — do CERT Polska (formularz na incydent.cert.pl). Podejrzane SMS-y możesz przekazać na numer 8080.